Megaprojecten komen niet meer van de grond
De afgelopen jaren was in Rusland ‘the sky the limit’. Overal in het land werden nieuwe megalomane bouwprojecten gepresenteerd. De crisis trekt een rode streep door de bouwplannen.
Van deze beveiligingsmedewerker mag ik niet fotograferen. Erg kwaad is hij niet (foto: Olaf Koens)
Op de bouwtekeningen ziet het er indrukwekkend uit. Net buiten het historisch centrum van de stad moet aan de oevers van het water het hoofdkwartier van Gazprom verschijnen, een futuristische constructie zo hoog als de Eiffeltoren in Parijs. Een half jaar voor de geplande oplevering is er op de locatie niet veel meer dan een bouwput te zien. Op een doordeweekse dag zijn er amper 30 mensen aan het werk.
,,Je begrijpt wel er in dit tempo over tien jaar nog geen toren staat”, zegt een vlechtwerker die in zijn auto stapt. ,,Maar ik mag er niets over zeggen”, voegt hij daar aan toe. Iedereen die met het project te maken heeft moet de kaken op elkaar houden. Ook de verantwoordelijke aannemer wil niets zeggen over de vorderingen van het project. Ondertussen vieren de buurtbewoners feest. ,,We hebben er alles aan gedaan om dit te voorkomen, we hebben hemel en aarde bewogen, de stad wou niet naar ons luisteren. En nu is het geld op. We hebben gewonnen”, aldus Sergej Rozkov (34) die met zijn dochter een wandeling langs de kade maakt. ,,Het is een schande. Dit is geen Moskou. Sint-Petersburg is een historische stad waar nog nooit hoogbouw heeft plaatsgevonden. Dat moet zo blijven. Ik hoop dat de crisis iedereen weer een lesje leert.”
In november van vorig jaar kwam de stad Sint-Petersburg in de problemen met de financiering van de eerder toegezegde 49 procent van het project. Gouveneur Valentina Matvijenko draaide de geldkraan dicht en zadelde Gazprom op met de voltallige kosten van de bouw. Volgens dat bedrijf loopt alles ‘op schema’.
De meeste bouwprojecten in Rusland moeten het echter zonder steenrijke sponsor stellen. Ook de bouw van ‘Novaja Gollandija’ of ‘Nieuw Nederland’ ligt al een half jaar stil. Het eiland in de stad Sint-Petersburg werd door Peter de Grote in 1721 gesticht en behoorde tot 2004 toe aan de Russische Marine. Twee jaar later lagen de plannen voor een theater, luxe-hotels en een ondergrondse parkeergarage klaar en werden de oude barakken, scheepswerven en admiraliteitwoningen gesloopt.
Deze week werd bekend dat het gemeentebestuur van de stad Moskou een ander groot bouwproject overneemt. In 2006 werd het enorme hotel ‘Rossija’ aan het Rode Plein gesloopt om plaats te maken voor een nieuw project van de Britse architect Norman Foster. De initiele geldschieters hebben zich inmiddels teruggetrokken en de Moskouse overheid zegt nu garant voor de financiering van het project. Bij het ‘Moskva-City’ zakencentrum elders in de stad ligt het serieuze bouwwerk al maanden stil.
Aannemers en architectenkantoren willen niets zeggen over de huidige stand van zaken in Rusland. Een westerse ingenieur die nauw betrokken is bij een aantal megaprojecten in Rusland legt uit dat het een zeer gevoelig onderwerp is. ,,Het zijn voor de Russen allemaal prestigeprojecten. Ze kunnen niet geloven dat de bouw stil ligt wanneer er geen geld meer voor is.” Volgens hem was Rusland een tijdje ‘het nieuwe walhalla’ voor grote bouwprojecten. Daar is nu een einde aan gekomen. ,,Voor renovaties en nieuwbouw is er nog wel geld te vinden, maar voor de megaprojecten is het feest voorbij. Ik denk dat ik binnenkort maar weer terug ga naar Dubai.”
