Terwijl in Rusland een dag van nationale rouw is afgekondigd en overal in het land de vlaggen halfstok hangen zwelt de kritiek tegenover politie en vooral de geheime dienst FSB aan. Sommige experts menen dat de aanslagen van gisteren voorkomen hadden moeten worden.
,,Sta niet zo te lummelen en ga eens aan het werk!” snauwt een oudere vrouw een mollige politieagent toe die in z’n eentje de veiligheid van het Tsjertanovskaja-metrostation moet waarborgen, amper 24 uur na de aanslagen op de Moskouse metro waarbij maandagmorgen volgens de laatste gegevens 39 mensen om het leven kwamen. De agent haalt zijn schouders op. ,,Ik kan er ook niets aan doen”, zegt hij. De vrouw loopt kwaad weg. Op een aantal metrostations is de beveiliging opgeschroefd maar in de meeste stations is de situatie als vanouders. Sinds de aanslagen in 2004 hebben politieagenten metaaldetectoren op zak, maar die worden volgens Moskovieten zelden gebruikt. Terwijl een dag van nationale rouw is afgekondigd neemt in Rusland de kritiek op de overheid, het politiekorps en vooral op de veiligheidsdiensten toe. In een hoofdredactioneel commentaar schrijft de toonaangevende krant Vedemosti dat ‘de overheid ons jarenlang slaapliedjes heeft voorgezongen’ over de werkelijke situatie in de Kaukasus.
De Russische geheime dienst FSB verdenkt Dokoe Oemarov ervan het brein achter de aanslagen geweest te zijn. Eerder dit jaar eiste hij in een videoboodschap al de aanslag op een luxe-nachttrein tussen Moskou en Sint-Petersburg op, daar kwamen afgelopen november 26 mensen bij om het leven. De zelfmoordterroristen zouden onder leiding hebben gestaan van Saà¯d Boerjatski, een schuilnaam van de Russische extremist Alexander Tichomirov. Die werd tijdens een speciale anti-terroristische operatie begin deze maand om het leven gebracht, maar de naar schattig dertig zelfmoordterroristen zijn nog altijd spoorloos. Steeds meer mensen vragen zich af waarom de almachtige veiligheidsdiensten de aanslagen niet konden voorkomen. ,,Veiligheid in Rusland blijft laks, de politie is amateuristisch en corrupt, het leger is nutteloos”, weet Dimitri Trenin, directeur van de Carnagie-denktenk in Moskou. ,,Deze aanslagen waren een schok voor Moskou maar vooral een enorme blamage voor de autoriteiten”, laat hij desgewenst weten. ,,We zullen de komende jaren meer terrorisme zien, nu al hoor je oproepen tot aanslagen in Sotsji waar in 2014 de Olypische Winterspelen moeten plaatsvinden. Nu is de veiligheid in de Moskouse metro wat hoger, maar over een week is alles weer bij het oude.”
Vrijwel direct na na de aanslagen wees ook de Rusissche president Dimitri Medvedev naar de tekortkomen van de veiligheidsdiensten. ‘De maatregelen die tot op heden zijn genomen zijn duidelijk onvoldoende’, liet hij weten. ‘We moeten de schaal zienderogen vergroten, niet alleen in de metro of alleen in een bepaalde stad, maar in het hele land’. Veel analisten roepen dat de terroristen lang de tijd voor voorbereidingen genomen hebben. Vandaag werd ook bekend dat er vorige week een aantal waarschuwingen bij de FSB zijn binnengekomen over mogelijke bomaanslagen en dat de politie de dagen voor de aanslag met speurhonden nog op zoek is geweest naar explosieven.



