Conflict in de Kaukasus loopt uit de hand

Monday, February 28th, 2011

Zelfs in de Russische deelrepublieken waar het voorheen rustig was zijn nu dagelijks incidenten. Het conflict escaleert, en terwijl het Russische leger bommen loslaat op skipistes ziet het Kremlin een verband met de onrust in het Midden-Oosten.

‘Je hoeft geen groot geograaf te zijn om te zien dat de incidenten in Kabardië-Balkarië en de toekomstige Olympische wintersportplaats Sotsji niet ver van elkaar verwijderd zijn’, las het hoofdredactioneel commentaar van een Russische publicatie deze week. Terwijl president Dimitri Medvedev en premier Vladimir Poetin in Sotsji aan het skiën waren werd amper 200 kilometer verderop een gloednieuwe skilift opgeblazen. Niet veel eerder kwamen in dezelfde regio drie toeristen uit Moskou om het leven nadat extremistische moslims hun personenbus onder vuur namen. Ooit was Kabardië-Balkarië het schoolvoorbeeld van de Kaukasus, duizenden toeristen komen er jaarlijks op wintersport en bezoeken de Elbroes, de hoogste piek van Europa. In de onrustige Noordelijke Kaukasus was de toeristische trekpleister relatief veilig. Nu is het toerisme op last van de autoriteiten stilgelegd. Vanaf de plek van de aanslag liet Alexander Chloponin, de presidentiële gezant voor de regio, tegen een Russisch persbureau weten dat er geen toeristen meer kunnen komen. ,,Terwijl er hier contra-terroristische operaties bezig zijn kunnen de toeristen maar beter naar huis. We kunnen niemand meer ontvangen. Reisbureau’s moeten hun klanten maar uitleggen dat het in de eerste plaats om veiligheid gaat”.

Het Kremlin liet deze week de luchtmacht uitrukken om enkele pistes aan de Elbroes te bombarderen en nam met mortiergeschut de schuilplaatsen van de terroristen onder vuur. Volgens de overheid zijn de daders van de twee aanslagen in Kabardië-Balkarië gedood maar is het werk van de veiligheidsdiensten ernstig bemoeilijkt door de zware sneeuwval in de regio. President Dimitri Medvedev gelastte eerder deze week een speciale vergadering van de anti-terrorisme commissie. Volgens hem heeft de onrust in het Midden-Oosten zijn weerslag in Rusland. ,,Het gaat bijzonder complex worden. Er komen misschien fanatiekelingen aan de macht, en dat betekent decennia van onrust en een verdere verspreiding van extremisme”. Volgens de president zitten buitenlandse mogendheden achter de onrust in het Midden-Oosten en zinspelen de terroristen op een zelfde scenario voor Rusland. ,,Hoe dan ook, zo’n scenario werkt niet”, verzekerde Medvedev.

De Russische autoriteiten maken zich ernstige zorgen om de veiligheid in de aanloop naar de Olympische Spelen. Afgelopen dinsdag werd in paniek de luchthaven van Sotsji ontruimd nadat de chauffeur van een geparkeerde vrachtwagen een tijd lang spoorloos was. De spanning is groot. Uit vrijdag vrijgegeven documenten blijkt sinds het begin van het jaar de politie in de buurt van Sotsji jacht maakt op een groep van zo’n twintig terroristen die zich voordoen als medewerkers van de veiligheidsdienst. In een nieuwe strategie wil de politie jagers, boeren en artsen inzetten om de verdachten op het spoor te komen. ,,Al-Qaida en andere Arabische terroristen bereiden allerlei aanslagen voor”, liet vice-premier Dimitri Kozak deze week tegenover de BBC weten. ,,Onze veiligheidsdiensten hebben plannen voor meer aanslagen ontdekt. Omdat de terroristen zoveel mogelijk internationale attentie willen hebben verwachten we in de aanloop naar de Spelen nog veel meer terroristische activiteiten”.

Wie krijgt in de sleutels van de Olympische stad?

Sunday, April 12th, 2009

Eind april gaan de 400.000 inwoners van de Russische badplaats Sotsji naar de stembus. Voor de verkiezing van een nieuwe ‘Olympische burgemeester’ hebben zich een zeer opmerkelijke verzameling kandidaten gemeld. Wie ontvangt in 2014 de Olympische gemeenschap?

Sotsji

Het strand van Sotsji door Arthur Ivanov

Onder Russen is het nu al een populaire anekdote: Wat hebben een liberale multi-miljonair, een communistische pensioengerechtigde, een in het Verenigd Koninkrijk gezochte crimineel, een democratische hervormer, een partijfunctionaris, een vrijmetselaar, een ballerina en een pornoster met elkaar gemeen? Allemaal willen ze burgemeester worden van Sotsji, de Zuid-Russische stad waarin 2014 de Olympische Winterspelen worden gehouden.

Toch zijn de verkiezingen eind deze maand in Sotsji bittere ernst. Zeker 25 verschillende kandidaten maken een kans de sleutels van de Olympische stad in ontvangst te nemen. Er staat een hoop op het spel. In amper vijf jaar moet de verouderde Sovjet-infrastructuur in de badplaats worden omgebouwd tot een hypermoderne Olympische stad. Het is een van de belangrijkste projecten van premier Vladimir Poetin, die persoonlijk toeziet op de vorderingen en bouwplannen. Omdat gouverneurs in Rusland worden aangewezen zijn de burgemeesters van grote steden een van de weinige direct gekozen machthebbers.

De 48-jarige Anatoly Pachomov gooit de hoogste ogen. Hij is de huidige interim-burgemeester van de stad en de kandidaat voor de regerende ‘Verenigd Rusland’-partij. Hij krijgt alle steun vanuit het Kremlin. De bekende oppositie-politicus Boris Nemstov (49), ooit vice-premier onder President Jeltsin, denkt ook een aardige kans te maken. Hij is geboren in Sotsji en wil de stad ‘beschermen tegen het Olympisch geweld’. Veel inwoners van Sotsji maken zich zorgen om de komst van de Spelen. Duizenden mensen zijn het afgelopen jaar onteigend en de bouwwerken leggen het leven in de stad de komende jaren stil.

Multi-miljonair Alexander Lebedev is naar eigen zeggen in zijn jeugd vaak in Sotsji geweest. Hij is grootaandeelhouder van de Russische luchtvaartmaatschappij Aeroflot en bezit een aantal kranten, waaronder de kritische ‘Novaja Gazeta’ en de Engelse ‘The Evening Standard’. In een open brief aan premier Vladimir Poetin beloofde hij steun aan dienst plannen maar liet hij weten als burgemeester corruptie in de stad met wortel en tak uit te roeien. Ook de voorzitter van de vrijmetselaarsloge Andrej Bogdanov (39) en ingenieur Joeri Dzagina staan op de kieslijst. Bogdanov was in 2008 presidentskandidaat voor de Democratische Partij en Dzagina is de kandidaat voor de communisten.

Niet alle kandidaten hebben de kieslijst weten te halen. De 33-jarige ballerina Anastasia Voletsjkovo, ooit het gezicht van het beroemde Bolsjoi-theater, wist geen plekje te bemachtigen. Ze voert momenteel een rechtzaak om die beslissing ongedaan te maken. Ook de kandidatuur van pornoster Lena Berkova (24) werd afgewezen. Andrej Loegovoj (42) trok zijn nominatie terug. Hij wordt in het Verenigd Koninkrijk verdacht van de moord op Alexander Litvinenko, een Russische dissident die in 2006 door vergiftiging om het leven kwam.

Het Kremlin heeft alle reden zich zorgen te maken om de komende verkiezingen in Sotsji. De economische crisis heeft de populariteit van de Verenigd Rusland-partij drastisch doen dalen. Vorige maand nog verloor de gedoodverfde winnaar van de burgemeesterverkiezingen in de noordelijke havenstad Moermansk van een onafhankelijke kandidaat. Op 26 april moet duidelijk zijn wie de komende vijf jaar de enorme plannen van de Olympische stad zal overzien.