Moskou langzaam maar zeker vrij van reclame

Het is een van de meest zichtbare gevolgen van het beleid van de nieuwe Moskouse burgemeester. Toen aan het licht kwam dat bijna 60 procent van de billboards, posters en lichtbakken in de stad illegaal is aangebracht begon het stadsbestuur aan een massale schoonmaak. Binnenkort moet het hele historische centrum van de stad reclame-vrij zijn.

Rode Plein

Het blauwe logo van ‘News Outdoor’ knippert verlaten langs de grijze golfplaten vlak naast het Kremlin. Rondom de bouwput waar tot 2006 het immense hotel ‘Rossija’ stond had het bedrijf tot een paar weken geleden een van de grootste billboards ter wereld. BMW adverteerde er met levensechte auto’s, de Chinese overheid bejubelde er de vriendschappelijke betrekkingen tussen beide landen en Japanse elektronicabedrijven gebruikten de vijftien meter hoge en 400 meter lange oppervlakte als uithangbord. Langzaam verdwijnen de enorme advertenties uit het centrum van Moskou. Voor het eerst in twintig jaar is de historische gevel van het Izvestia-gebouw op het Poesjkin-plein te zien en maken de lichtbakken van Pepsi en Nokia weer plaats voor de oude communistische mozaïeken en beeldhouwwerken. Op de flats aan de Novy Arbat zijn de enorme posters van een telecomaanbieder weggehaald. Voor het eerst in jaren kunnen de inwoners weer naar buiten kijken. Na onderzoek ontdekte het stadhuis deze zomer dat maar liefst 60 procent van alle advertentieruimte in de stad illegaal is geplaatst. In sommige gevallen bleek dat zelfs de renovatie van historische panden in scène was gezet om langs de bouwsteigers te kunnen adverteren.

Het is een van de meest zichtbare maatregelen van de nieuwe Moskouse burgemeester Sergej Sobjanin, die een jaar geleden door het Kremlin werd aangewezen nadat Joeri Loezjkov bij de macht uit de gratie viel. Sobjanin beloofde bij zijn aantreden iets te doen aan de eindeloze files en beloofde in juli het stadscentrum van Moskou ‘aan de burgers terug te geven’. In september werden de grote posters over de boulevards weggehaald en sinds een paar dagen worden ook de rijdende reclamezuilen in de stad aangepakt. De ‘mobiele reclame’ is het meest hardnekkig, de parkeerwacht heeft een dagtaak aan weg wegslepen van vrachtwagens met billboards of advertenties op goedkope auto’s met met lekgestoken banden worden achtergelaten. ,,We hebben 39 van de vrachtwagens weg laten slepen”, legt Vladimir Tsjernikov van het gemeentehuis uit. ,,De volgende dag zijn ze gewoon weer terug. Het mag dan wel verboden zijn per wet, de reclamemakers nemen de boetes voor lief”. De Moskouse ex-burgemeester moest zich woensdag bij een rechtbank verantwoorden over corruptieschandalen. Zijn zoon Alexander verkocht deze week zijn twee reclamebedrijven.

Begin deze maand takelde een grote hijskraan het enorme Mercedes-logo van het dak van het beroemde ‘Huis aan de Kade’, een gebouw recht tegenover het Kremlin waar vroeger de militaire- en politieke top van de Sovjet-Unie woonde. Mercedes zoekt naar een nieuwe locatie voor het 6,5 ton wegende logo, de bewoners van het pand missen het nu al. ,,Het heeft hier tien jaar op het dak gestaan en gaf het wel iets kosmopolitisch”, vertelt Nadezjda Petrovna, een gepensioneerde vrouw die zitting heeft in de bewonerscommissie. ,,Mercedes had alle contracten in orde en betaalde altijd op tijd. Van dat geld hebben wij de afgelopen jaren de trappenhuizen en de liften onderhouden”, legt ze uit. ,,Ze vragen ons nooit wat. Nu moet de gemeente die kosten opvangen, maar we hebben de hoop al opgegeven dat ze dat ooit zullen doen”.

Samsung

Nieuwe-Arbat

Olympische Spelen in Sotsji ‘bijna klaar’

De Russen noemen Sotsji het grootste bouwproject in Europa en als het aan de organisatie ligt is het binnen afzienbare tijd al klaar. Met nog ruim twee en een half jaar te gaan transformeert Sotsji langzaam maar zeker tot een stad van Olympische proporties.

P1040812

De Nederlandse delegatie is onder de indruk. Vanaf de balustrade van het ijspaleis is het uitzicht fenomenaal. Het Olympisch Stadion, de curlingbaan, de ijshockeyzalen en de schaatsbanen hoeven alleen nog maar afgewerkt te worden. In de verte slaat de Zwarte Zee tegen de kade, de Russen bouwen op de plaats van het Olympisch Dorp alvast een jachthaven. Aan de horizon de besneeuwde toppen van de Kaukasus, daar moeten de skiërs en bobsleers in 2014 afdalen. Een ding is volgens de Nederlanders wel duidelijk. Geld speelt in Sotsji geen rol. In het voormalige kuuroord aan de Zwarte Zee werken volgens de officiële gegevens op dit moment zo’n 45.000 mensen aan 87 verschillende bouwprojecten. Wanneer alles op schema blijft moet het meeste werk tegen het eind van 2012 al klaar zijn. Volgend jaar moeten de eerste kampioenschappen en competitiewedstrijden al gestreden worden.

Gerard Dielessen, algemeen directeur NOC*NSF, legt uit dat hij de Olympische Spelen nog nooit zo compact heeft gezien. ,,Je loopt zomaar van het Olympisch Dorp naar de ijsbaan, alles is dichtbij. De Russen bouwen alles opnieuw en dat is eigenlijk uniek”. Terwijl op andere locaties bestaande gebouwen gebruikt worden bouwen de Russen alles nieuw. Na de Spelen worden sommige stadions afgebroken en naar naburige regio’s gebracht. Het Olympisch Stadion zal dienst doen als een van de locaties voor het WK voetbal in 2018. Ondanks de snelheid zijn er ook knooppunten. ,,Het verkeer baart zorgen”, zegt Dielessen. ,,Overal staan files, daar moet wat aan gedaan worden. Ook veiligheid is een punt, al valt daar in dit stadium nog weinig over te zeggen”. Op de officiële bouwkaarten staan de veiligheidszones met dikke zwarte lijnen uitgezet. Sotsji grenst aan Abchazië, de seperatistische Georgische deelrepubliek, en ligt maar een paar honderd kilometer van
instabiele regio’s als Ingoesjetië, Tsjetsjenië en Dagestan.

Over het totale budget van de Spelen is onduidelijkheid. Volgens de is het budget van 6,5 miljard euro niet bijzonder hoog. Maar sommige bouwprojecten zijn daarbij niet meegerekend. De weg van het Olympisch Stadion naar het bergcluster heeft volgens Russische media maar liefsts 5,6 miljard euro gekost, vooral omdat corrupte bouwbedrijven lucratief met de overheid samenwerken. De Russische versie van Esquire rekende uit dat de 48-kilometer lange weg voor het zelfde geld geasfalteerd kon worden met zes centimeter zwarte truffels, negen centimeter Louis Vuitton-tassen of een dikke laag van bijna 22 centimeter foie-gras. Gennady Beljakov, de eigenaar van een klein hotel in een voorstadje van Sotsji, heeft genoeg van de bouw en de corruptie. ‘De helft van mijn hotel staat leeg, sommige gasten lopen boos weg zonder te betalen. Veel mensen kunnen het hotel niet vinden omdat de wegen overbelast of opgebroken zijn. En als je wilt dat de gemeente je komt helpen moet je betalen”. Toch is hij nog altijd trots dat zijn stad over een paar jaar het middelpunt van de aandacht is. ,,We moeten nu door de zure appel heen, maar uiteindelijk heeft iedereen hier baat bij”.

P1040827

De bruid in de nacht

Bruid en bruidegom

Ik slenterde ‘s avonds laat nog over de boulevard. Vlak bij het parlement knalde een oude Lada met een taxibordje de stoep op, met piepende remmen kwam het tot stilstand. Een dolgelukkige bruid holde in een enorme jurk naar de kade, een oudere man in een fel glinsterend pak rende er achteraan. Of ik, op zijn iPhone, hun huwelijksportret mocht maken. De man huilde van geluk. ‘Kijk eens goed’, zei hij. ‘Ze is zo mooi. En nu is ze van mij’. Het meisje zweeg. Leve het bruidspaar!

Dolgelukkig

‘Het gaat hier geweldig worden, dat mag best wat kosten’

Met nog minder dan vier jaar te gaan is in Sotsji het echte bouwwerk begonnen. Volgens critici gaat dat samen met enorme corruptie en allerlei politieke problemen. Terwijl de bulldozers de datsja’s van de kwade inwoners met de grond gelijk maken vliegen de prijzen in de regio omhoog. Het kleine kuuroord moet ‘s werelds beste wintersportbestemming worden.

Rokend meisje

Iedere avond tegen een uur of tien gaat op de hotelkamer de telefoon. ‘Goedenavond, hoe voelt u zich?’ Voor ik een antwoord kan verzinnen krijg ik alweer een vraag. ‘U zit daar maar alleen in uw kamer, heeft u geen behoefte aan wat gezelschap? Bij ons heeft u het voor het uitzoeken, van blonde meisjes tot donkerharige meisjes uit de Kaukasus. U moet er wel een beetje van genieten meneer, u bent immers in Sotsji!’ Wie rondloopt in het kitsjerige kuuroord aan de Zwarte Zee kan zich moeilijk voorstellen dat er winterspelen georganiseerd kunnen worden, het doet er bijna tropisch aan. Overal staan palmbomen, het water van de Zwarte Zee is bijkans azuurgroen en in botanische tuinen groeien bananen. ,,Ik ben overal geweest, maar kom toch het liefst in Sotsji”, legt Vitali Genardenko (46) uit, een zakenman uit Rostov. ,,Natuurlijk is het in Turkije een stuk goedkoper en is het het strand in Egypte veel mooier, toch voelt het anders om in Sotsji op vakantie te gaan. Het voelt goed hier geld uit te geven.” Samen met zijn vrouw Natalia staat hij zonnend op het kiezelstrand. ,,Ik heb altijd al gehoopt dat Sotsji de rommelige Sovjet infrastructuur eens op zou kunnen ruimen, daar zullen ze nu vaart achter zetten, het gaat hier geweldig worden. En dat mag best wat kosten!”

Bij helder weer zijn vanaf het strand de besneeuwde bergtoppen van de Kaukasus zichtbaar. Op een uurtje rijden van Sotsji ligt Krasnaja Poljana, het bergresort waar over minder dan vier jaar de Olympische schansspringers, snowboarders en bobsleeërs zullen afdalen. Veel meer dan een oude open skilift is er nog niet, maar net als de rest van de regio is alles in aanbouw. Dwars door de bergketens graven bouwbedrijven nieuwe wegen en spoorlijnen. Overal langs de route schieten vijfsterrenhotels uit de grond. Volgens de laatste cijfers van de overheid zijn er op dit moment ruim 19.000 mensen aan het werk op 72 verschillende bouwplaatsen. Tegen het einde van het jaar zal dat aantal bijna verdubbelen. Veel van die arbeiders worden ondergebracht in Abchazië, de seperatische Georgische deelrepubliek die aansluiting met Rusland zoekt. Daar is de huisvesting goedkoper en kijkt niemand op de leefomstandigheden. Niet alleen Abchazië, maar ook de instabiele Russische regio’s Dagestan en Tsjetsjenië liggen om de hoek, sommige veiligheidsexperts spraken de vrees uit dat moslim-extremistische terroristen bij de Spelen simpelweg van de bergen komen skieen. Deze maand liet het hoofd van de Russische veiligheidsdienst FSB weten dat terroristen uit verschillende delen van de Noord-Kaukasus inderdaad hun zinnen hebben gezet op de regio en alles in het werk zullen stellen om de Olympische Spelen te frustreren. ‘De dreiging van Al-Qaida was de reden voor de annulering van de Dakar-race in 2008. De terroristen hebben een soortgelijk scenario voor Sotsji klaarliggen’, liet FSB-hoofd Alexander Bortnikov tegenover het Russische persbureau RIA Novosti weten. Sinds het begin van het jaar zijn er volgens hem ‘meer dan 20′ aanslagen voorkomen. Deze week nog werden in Dagestan zes vrouwen opgepakt die ervan verdacht worden aanslagen te willen plegen. De jonge vrouwen zijn weduwes van recentelijk omgekomen terroristen en hadden volgens het Nationale Antiterroristische Comite wapens, bomgordels en afscheidsbrieven bij zich.

Skilift

Ook de corruptie in de aanloop naar de Spelen neemt Olympische proporties aan. Rusland trekt bijna 12 miljard euro uit voor het project, ruim zes keer meer dan de totale kosten van de winterspelen in Vancouver eerder dit jaar. Valeri Morozov, de eigenaar van bouwbedrijf Moskonversprom, bracht begin juni naar buiten dat dat hij twaalf procent smeergeld moest betalen over een contract ten waarde van bijna 40 miljoen euro. Hij stapte naar de politie en wist met behulp van agenten in burger en verborgen camera’s vast te leggen dat behalve hooggeplaatste functionarissen ook gewone ambtenaren enorme bedragen incasseren. Het onderzoek werd echter afgeblazen. Het Openbaar Ministerie liet beslag leggen op het materiaal van Moskonversprom en het staatsbouwbedrijf Olympstroi annuleerde alle contracten met het bedrijf. Morozov week uit naar het Verenigd Koninkrijk.

Ondertussen rijden in Sotsji en de omliggende gebieden de bulldozers af en aan. Hoewel de meeste huiseigenaren zijn uitgekocht blijft een kleine straat tussen het vliegveld en de Zwarte Zeekust zich verzetten tegen Olympstroi. Afgelopen mei gingen de bewoners ruim drie weken in hongerstaking, ze willen dat het bedrijf hogere bedragen uitkeert voor hun grond. ,,Dit is een prachtig stuk land”, legt Ljoebov Firsa uit. ,,Bij ons groeien banananen, nergens in heel Rusland zijn de tomaten, komkommers en radijsjes eerder rijp dan hier. Ik snap wel dat we moeten wijken voor dat ijsstadion, en ik heb ook niets tegen de Spelen, maar de overheid moet haar beloftes nakomen. Eerst zouden we zo’n 700 euro per vierkante meter krijgen, maar nu is het crisis en krijgen we amper de helft. Iedere dag sturen ze een telegram naar President Dimitri Medvedev, maar reactie blijft uit. ,,Ze lachen ons gewoon uit”, zegt Firsa. Om de dag komt een doktor langs om bloed af te nemen. Haar buurman, Pavel Zjoekovski, legt uit dat in de eerste dagen van de hongerstaking het wemelde van de pers. ,,Iedereen was er bij, de lokale televisiekanalen, de kranten en zelfs de grote nationale televisiestations. Maar denk je dat er ook maar iemand over durft te schrijven of dat het ook maar ergens is uitgezonden? Nergens!” De buurtbewoners hebben een wirwar aan documenten, beschikkingen, formulieren en gegevens bij elkaar geraapt om hun gelijk aan te tonen. Het probleem is volgens Olympstroi dat hun grond nooit officieel geregistreerd is geweest. ,,We hebben zeven jaar lang pogingen gedaan, het is nooit gelukt zo’n simpel stempeltje te krijgen. Maar de familieleden van plaatselijke machthebbers lopen dezelfde dag nog met die stempel naar buiten”, legt Zjoekovski uit. Zijn tuin ligt op steenworpafstand van het ijsstadion waar korte afstandsschaatsers om de eer moeten strijden. ,,Mijn vader heeft dit stuk land gekregen na trouwe dienst in het leger. Ik ben hier opgegroeid. Het liefst zou ik willen dat alles blijft zoals het vroeger was. Toen was hier niets, alleen harde wind”.

Sotsji en de skigebieden zijn de afgelopen jaren peperduur geworden. In Krasnaja Poljana kosten twee pannekoekjes met vanillesaus zo’n 20 euro. Het is moeilijk een hotelkamer onder de honderd euro te vinden, de vijfsterrenhotels met uitzicht op het water vragen voor een nacht in een kleine suite bijna zonder uitzondering meer dan 1000 euro. ,,De prijzen zijn hoger dan die in Europa, we zijn hard aan het werk om daar wat aan te doen. We proberen de toeristenbelasting aan te passen en stimuleren de bouw van goedkopere hotels”, legt Michail Makoerin van het stadhuis uit. Hij werkt op het departement voor jeugdzaken. ,,Er heerst een goede, optimistische sfeer in de stad. Natuurlijk zijn er ook jongeren die niets met de Spelen hebben, maar er zit vooruitgang in de stad”. Vorige maand introduceerde Sotsji een aantal rookvrije zones, een primeur in Rusland. ,,De sneeuw, zon en bergen zijn er altijd geweest, nu krijgen we er geweldige infrastructuur bij. Sotsji gaat het beste resort ter wereld worden, daar werken we dag en nacht aan”.

Pannekoekjes bij Krasnaja Poljana

Aan het werk!

Tsjeboeretsjnaja aan de Pokrovkastraat

Terwijl de dure nachtclubs, modeboetiekjes en zelfs de Starbucks langzaam het centrum van Moskou overnemen zijn ze hier en daar nog te vinden, ouderwetse Tsjeboeretsjnaja’s. Veel meer dan een paar tafels met wat asbakken is er niet. Het lekt op het toilet, koken doen ze met de magnetron. Bier komt uit een fles of lauw uit een druppelende tap, thee komt in plastic glazen.

[pictobrowser 28220020@N02 72157623862789932]

Noryangjin Fish Market

I had a dash out to South-Korea for a couple of days and very high on my list of places to visit in that vibrant, trendy, crowded, bizarre and cool city was the Noryangjin fish-market. Everything that swims, crawls, floats or just hangs around in the ocean is to be found and sold here. And when you’re hungry, take the fish to one of the many restaurants nearby and they prepare it for you on the spot. Enjoy!

[pictobrowser 28220020@N02 72157623706229180]

‘Onduidelijke regels, dat neem ik ze kwalijk’

Afgelopen woensdag diskwalificeerde de organisatie van de World Press Photo in Amsterdam de Oekraà¯nse fotograaf Stepan Rudik (27). Hij zou een ‘element’ uit zijn winnende foto hebben weggepoetst. Volgens de fotograaf zelf gaat het om ‘een kleinigheid’ en zijn de regels onduidelijk. Hij denkt dat er opzet in het spel is.

Original

Orgineel (c) Stepan Rudik

Hij baalt. ,,Vooral van het feit dat mijn reputatie als professioneel fotograaf nu in het geding komt. Ik ga niet tegen het besluit van de jury in, dat is zinloos. Maar ik wil wel mijn reputatie redden”, legt Rudik uit per telefoon vanuit Polen, waar hij op dit moment een cursus volgt. ,,Ik heb de afgelopen uren allerlei kranten en blogs aangeschreven, als het goed is trekt zelfs de New York Times op haar fotoblog de berichtgeving recht. Wanneer je de foto’s naast elkaar legt valt het allemaal wel mee”. Rudik won dit jaar de derde prijs in de categorie sport met een fotoserie uit 2007. Het is een fotoverslag van een groep jongeren in Kiev die vrijwillig met elkaar op de vuist gaan. De beelden zijn korrelig en zwart-wit, hier en daar is bloed te zien. Op de website van de World Press Photo zijn de foto’s verdwenen, ‘disqualified‘ staat er nog.

,,De foto waar het om gaat is een detailopname van een jongen die zijn vuisten laat verbinden. Daar zat een storend element in, een wazige voet van een man die meters achter hem stond”, vertelt Rudik. Uit de orginele kleurenfoto blijkt inderdaad dat er meer mensen in de buurt staan, waaronder een man op flinke afstand van de jongen. Zelfs in het orgineel is de voet van de man moeilijk te zien. ,,In de ingezonden foto heb ik dat geretoucheerd, en volgens de regels mag dat ook gewoon. Zo’n retouchering stelt niets voor, het is echt klein bier. Bovendien doet het niks wezenlijks af aan de essentie van de foto, legt Rudik uit. De jury van de World Press Photo is het daar niet mee eens en legt uit dat de retouchering aan het licht kwam toen de Oekraà¯nse fotografenunie contact met de organisatie opnam. Woordvoerder Sasja de Bie legt uit wat het probleem is. ,,Het been is verwijderd, je ziet niet meer dat daar nog iemand achter stond”. De Bie legt uit dat er inderdaad best aan de foto’s gemorreld mag worden, maar dat het regelement voorschijft dat die verandering niet ‘verder mag gaan dan de standaarden in de industrie’. De aanpassing van Rudik ging volgens de jury te ver. Rudik baalt er vooral van dat de organisatie hem diskwalificeerde zonder de foto’s vrij te geven en mensen zelf te laten oordelen. ,,Nu denkt iedereen dat ik maar een beetje in het wilde weg heb zitten photoshoppen, dat is natuurlijk niet zo”. De Bie begrijpt dat, maar legt uit dat de organisatie de foto’s niet kon vrijgeven omdat het met de diskwalificatie juridisch gezien ook de rechten van de foto kwijt was.

Rudik neemt het de organisatie bovendien kwalijk dat de regels onduidelijk zijn. ,,Dit mag dus blijkbaar niet, maar andere ingrepen die veel verder gaan kunnen blijkbaar wel. Er staat nergens in het regelement opgegeven wat wel kan en wat niet”. Volgens De Bie verschillen de regels inderdaad van elkaar in de verschillende categorieà«n. Bovendien baalt de Oekraà¯nse fotojournalist van zijn collega’s. ,,Het is de fotografenunie die contact heeft opgenomen om mij, uit pure afgunst, te diskwalificeren. Ze kunnen ook gewoon trots zijn op een collega, maar dit is de stand van de fotojournalistiek in Oekraà¯ne op dit moment. Ik ben er kapot van, het is erg treurig allemaal. Ik ga het weekend skieà«n in de Karpaten, dat lijkt me beter.”

Submission

Inzending (c) Stepan Rudik